vrijdag 18 maart 2016

Van afleiding naar vakmanschap: Alles eromheen

Lekker op vakantie, een nationale ramp, een simpel kopje koffie: in hun voorstelling Alles eromheen stellen de cabaretiers Van der Laan en Woe dat al snel wordt vergeten waar het om gaat. De kern verdwijnt onder een flinke lading bijzaken en hysterie. Of nee, de heren stellen eigenlijk helemaal niets. Noem het een spiegel voorhouden, noem het aanzetten tot nadenken, noem het een avondje heerlijk lachen en loslaten. Wat je er verder van denkt of mee doet, dat mag je helemaal zelf weten. Ik houd ervan.
 
Show, don’t tell. Die les van mijn docente journalistiek staat diep in mijn geheugen gegrift. Van der Laan en Woe beheersen dit op een manier waar ik alleen nog maar van kan dromen. Met muziek, sketches en hilarische, stiekem herkenbare typetjes zetten ze niet alleen aan tot lachen, maar ook tot nadenken. “Dat een bezoeker van de voorstelling zich in zijn opvattingen niet alleen voelt staan lijkt [Van der Laan] troostend. Dat zou mooi zijn”, meldt een interessant artikel in het NRC. Hij slaat hiermee de spijker op zijn kop: dat lukt hen en dat ís ook fijn. Maar hoewel de ideeën van de heren (tot op zekere hoogte) uit hun voorstelling spreken en ik me hierin grotendeels kan vinden, is het niet een avondje alleen instemmend knikken of dom lachen om de gekkigheden van anderen. Prikkelend, dat is het best passende woord; preken komt in hun woordenboek niet voor.
 
De voorstelling kent vele lagen, die vermoed ik pas na meerdere keren kijken allemaal zichtbaar worden. Ik wil weten wat ik heb gemist. En dat weten zal voor mij geen afbreuk doen aan de voorstelling. In tegendeel. Zien hoe ingenieus het bouwwerk in elkaar zit, een ingewikkelde constructie waardoor het staat als een huis, benadrukt slechts het vakmanschap.
 
Want vakmanschap, dat is het. Over elk zinnetje is nagedacht. Nooit eerder zat een show zo snel in mijn hoofd. Herhalingen vallen meteen op hun plaats. Die verder uitspelen is niet eens echt nodig: na één goedgekozen woordje wordt een eerdere scène meteen weer naar voren gehaald. Ze kennen hun publiek, dat is duidelijk. Gelukkig maken ze met die kennis geen voorstelling waarbij je rustig achterover kunt leunen omdat alles je wordt aangereikt. Nee, ze slepen je mee en houden je actief. Zelf nog wat werk mogen doen maakt dat de voorstelling nog dieper gaat zitten. Dagen later zit mijn hoofd nog vol zinnetjes, situaties, redeneringen van typetjes en vooral flarden muziek. Die ik net niet goed genoeg ken om hard uit mijn hoofd weg te zingen. Ik heb nog geluk dat ik geen koffie lust, want ik weet niet of ik die de eerste tijd zo nonchalant zou kunnen halen als voorheen.
 
Don’t tell, dat is ook wat ik hier ga doen. Interpretaties, ideeën van de heren zelf, ik vind ze reuze interessant. Maar dan wel achteraf. Je onwetend laten meevoeren is in dit geval het beste recept voor een heerlijke avond theater: niet weten waar een scène naartoe gaat, op het verkeerde been worden gezet en vooral heel veel lachen. Met die woorden zul je het moeten doen, want “het gaat om de beleving!”

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen